| Wskazówka | Odpowiedź | % Poprawnych |
|---|---|---|
| Rozciąga się między stratopauzą a mezopauzą. Sięga do wysokości 80-85 km od powierzchni Ziemi. Jej przeciętna miąższość to 35 km. W warstwie tej występuje gwałtowny spadek temperatury wraz z wysokością od około 0°C do -90°C (czasem nawet do -120°C). Ciśnienie atmosferyczne wynosi tu około 1 hPa.
W strefie tej występuje silna turbulencja powietrza. W jej górnej części tworzą się chmury srebrzyste (obłoki mezosferyczne): - Obłoki te mają srebrzystobiały lub lekko żółtawy kolor i są najlepiej widoczne o północy, gdy wznoszą się nad zorzą wieczorną, rozciągając się ku biegunowi. - Przypominają leżące niżej cirrusy, ale podobnie jak obłoki perłowe powstają jako efekt ruchów w najwyższych warstwach atmosfery. | mezosfera | 100%
|
| Stanowi zewnętrzną warstwę atmosfery ziemskiej powyżej 800 km od powierzchni Ziemi. Powietrze jest tu bardzo silnie rozrzedzone. Cząsteczki gazów poruszają się z dużą prędkością, dochodzącą do 11,2 km/s. Czasem nawet opuszczają atmosferę i ulatują w przestrzeń kosmiczną – są to głównie wodór i hel. Temperatura w egzosferze gwałtownie spada, osiągając w strefie przejściowej do przestrzeni kosmicznej -273,2°C. Ciśnienie jest mniejsze niż 0,000001 hPa. | egzosfera | 88%
|
| Jest strefą przejściową między mezosferą a termosferą. O stałej temperaturze około -90°C,
Bardzo niskim ciśnieniu atmosferycznym około 0,1 hPa.
Rozciąga się na wysokości około 85 km nad powierzchnią Ziemi. | mezopauza | 88%
|
| Cienką strefą przejściową między stratosferą a mezosferą O stałej temperaturze około 0°C O bardzo niskim ciśnieniu atmosferycznym około 1 hPa Zawiera ona między innymi ozon. | stratopauza | 88%
|
| Rozciąga się między tropopauzą a stratopauzą. Sięga do około 50-55 km od powierzchni Ziemi. W dolnej części tej warstwy do wysokości około 25 km utrzymuje się stała temperatura -60°C. W wyższych warstwach tej sfery zachodzi wzrost temperatury wraz z wysokością i 50 km nad Ziemią wynosi ona około 0°C. Ciśnienie atmosferyczne maleje ze wzrostem wysokości od kilkudziesięciu hPa do około 1 hPa Szybki wzrost temperatury jest wynikiem pochłaniania promieniowania słonecznego (głównie nadfioletowego i rentgenowskiego) przez ozon. Występuje prawie cały ozon atmosferyczny a jego największa koncentracja znajduje się na wysokościach od 20 do 35 km nad Ziemią. Warstwa zwana ozonosferą, pochłania prawie całe promieniowanie nadfioletowe Słońca, chroniąc nas przed jego szkodliwym działaniem. W zimie w stratosferze powstają chmury perłowe (obłoki iryzujące) : - zbudowane z bardzo drobnych kryształków lodu – oświetla je światło słoneczne dobrze po zachodzie lub długo przed wschodem Słońca, gdy niżej leżące chmury ogarnia jeszcze ciemność - kolor obłoków jest taki jak barwa nieba podczas zachodu Słońca, którego natężenie zmienia się od pasma do pasma. - barwy obłoków powstają w wyniku dyfrakcji światła słonecznego na cząsteczkach lodu. - najczystsze występują wtedy, gdy wszystkie cząsteczki mają tę samą wielkość. - kolorowe obłoki perłowe powstają w wyniku ruchów powietrza prowadzących do nagłego zamarzania pary wodnej. | stratosfera | 88%
|
| Górna granica termosfery i jednocześnie dolna granica egzosfery w atmosferze ziemskiej. Znajduje się na wysokości około 500–1000 km nad powierzchnią Ziemi (dokładna wysokość zależy od aktywności słonecznej). Osiągana jest maksymalna temperatura atmosfery ziemskiej, sięgająca nawet 2000°C, jednak ze względu na bardzo niską gęstość cząsteczek nie odczuwalibyśmy jej jako gorąca. Skrajnie niskie ciśnienie oraz niewielka gęstość powietrza — cząsteczki gazu są bardzo rozproszone. Wyznacza przejście między atmosferą a przestrzenią kosmiczną — powyżej niej zaczyna się egzosfera, gdzie cząsteczki mogą uciekać w kosmos. Zachodzą istotne procesy: - rozpraszanie promieniowania słonecznego - wpływ wiatru słonecznego - formowanie zorzy polarnej (choć zorze występują niżej, w termosferze). W pobliżu poruszają się niektóre satelity niskiej orbity ziemskiej (LEO). Mimo rozrzedzenia powietrza, nadal występuje pewien opór aerodynamiczny. | termopauza | 88%
|
| Sięga do wysokości około 800 km od powierzchni Ziemi. W warstwie tej temperatura rośnie wraz z wysokością, w jej górnej części osiąga 1200°C (czasem nawet 1500°C). Ciśnienie atmosferyczne maleje, osiąga tu bardzo niskie wartości: - na wysokości 200 km 0,0001 hPa,
- na wysokości 500 km 0,000001 hPa.
W tej sferze zlokalizowane zostały liczne sztuczne satelity, poruszające się wraz z obracającą się Ziemią. W dolnej części znajduje się jonosfera.
Powietrze jest w niej bardzo rozrzedzone i silnie naelektryzowane. W jonosferze występują warstwy od których odbijają się fale radiowe o różnej długości. Dzięki temu istnieje możliwość odbierania sygnałów radiowych nawet w odległości kilku tysięcy kilometrów od miejsca, skąd zostały nadane. W warstwie tej powstają zorze polarne. | termosfera | 88%
|
| Jest strefą przejściową między troposferą a stratosferą o grubości od 0,5 km do 2 km. Leży na wysokości około 18 km nad równikiem i około 7 km nad biegunami. W ciągu roku wysokość strefy nieznacznie się zmienia. Warstwa ta cechuje się jednakową temperaturą w przekroju pionowym. -w strefie międzyzwrotnikowej wynosi ona -80°C, -nad biegunami zaś waha się od -45°C do 70°C. Różnice temperatury uzależnione są od pory roku. Ciśnienie atmosferyczne waha się od 100 do 200 hPa, (w zależności od szerokości geograficznej i pory roku) | tropopauza | 88%
|
| Jest najniższą i najcieńszą warstwą atmosfery. Górna jej granica zmienia się w zależności od szerokości geograficznej i pory roku. Zróżnicowana grubość wynika z niejednakowego nagrzewania się obszarów leżących na różnych szerokościach geograficznych oraz różnej wartości siły odśrodkowej, działającej na cząsteczki powietrza. Ciągły spadek temperatury wraz ze wzrostem wysokości, przeciętnie 0,65° na 100 m (średnia temperatura Ziemi to około 15°C). Ciśnienie atmosferyczne maleje wraz ze wzrostem wysokości (przeciętnie 11,5 hPa/100 m) Zachodzą:
- częste turbulencje powietrza - najważniejsze procesy kształtujące pogodę i klimat na Ziemi - prądy strumieniowe Strefa ta gromadzi 80% ogólnej masy powietrza oraz prawie całą parę wodną i zanieczyszczenia Prowadzi się tam badania meteorologiczne i klimatologiczne | troposfera | 88%
|